Prawdopodobnie częstszym problemem niż kopiowanie wizerunku i tworzenie fałszywych profili osób świadczących usługi z sektora Mind-Body-Spirit jest kopiowanie ich treści, w celu tworzenia nowych treści marketingowych lub produktów.
W przypadku świadczenia usług, kopiowane treści mogą mieć charakter marketingowy lub wyłącznie edukacyjny. Nie ma to jednak żadnego znaczenia z perspektywy przepisów. W odniesieniu do towarów, kopiowanie ich w celu dalszej sprzedaży pod własnym nazwiskiem (np. e-booków, nagrań), również jest plagiatem. Jak można się bronić przed takim działaniem?
Oznaczanie utworów specjalną notą
Dodawanie noty z informacją o autorze oraz wzmianką o tym, że kopiowanie treści bez zgody autora, z naruszeniem praw autorskich, grozi odpowiedzialnością cywilną i karną, może nieznacznie zminimalizować ryzyko, że ktoś wpadnie na taki pomysł. Nie chroni jednak w pełni, ponieważ teoretycznie to samo wynika z przepisów prawa, a mimo to nie są one przestrzegane.
Co więcej, autor nie ma obowiązku opatrywania swojego utworu taką notą. Może publikować nawet anonimowo, a i tak nie powoduje to skutku w postaci utraty osobistych lub majątkowych praw autorskich.
Wezwanie do zaprzestania naruszeń i zapłaty
- złożenie publicznego oświadczenia o odpowiedniej treści i formie,
- w przypadku zawinionego naruszenia – żądanie zadośćuczynienia (suma pieniężna),
- w przypadku zawinionego naruszenia – zobowiązanie sprawcy do uiszczenia odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany przez twórcę cel społeczny.
- zaniechania naruszania,
- usunięcia skutków naruszenia,
- naprawienia wyrządzonej szkody,
- wydania uzyskanych korzyści.
Dodatkowo, twórca może żądać jednokrotnego albo wielokrotnego ogłoszenia w prasie, oświadczenia lub podania do publicznej wiadomości części albo całości orzeczenia sądu wydanego w rozpatrywanej sprawie. Musi to jednak znajdować odzwierciedlenie w treści orzeczenia wydanego przez sąd, więc należy zadbać o to w trakcie postępowania, a nie po jego zakończeniu.
Sposoby naprawienia wyrządzonej szkody
Twórca może żądać naprawienia wyrządzonej szkody poprzez zapłatę sumy odpowiadającej wynagrodzeniu za udzielenie przez twórcę zgody na korzystanie z utworu. W przypadku, gdy naruszenie było niezawinione, można żądać dwukrotności takiego wynagrodzenia, a jeśli było zawinione – trzykrotności.
Druga ścieżka to dochodzenie naprawienia wyrządzonej szkody na zasadach ogólnych, czyli w oparciu o Kodeks cywilny. W takiej sytuacji konieczne jest wykazywanie wszystkich przesłanek ustawowych odpowiedzialności deliktowej, co jest trudniejsze dowodowo. Decyzję podejmuje się w zależności od stanu faktycznego danej sprawy.
Dodatkowa suma pieniężna – w szczególnych wypadkach
Jeżeli twórca żąda zaniechania naruszania lub usunięcia skutków naruszenia, ale sprawca wykaże, że jest to niewspółmiernie dotkliwe (w erze Internetu może się to zdarzyć, jeżeli treść zaczyna żyć własnym życiem), to za zgodą twórcy, sąd może nakazać zapłatę stosownej sumy pieniężnej na rzecz twórcy, zamiast tego pierwotnego żądania. Ustawodawca wprowadził taką możliwość i można ją wykorzystać również na etapie negocjacji przedsądowych, w ramach ugody pozasądowej.
Zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa
W wielu przypadkach naruszenie praw autorskich będzie jednocześnie powodować odpowiedzialność karną sprawcy, zatem w celu ochrony interesów twórcy zasadne może okazać się również złożenie zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa na jego szkodę. Podstawą prawną odpowiedzialności karnej jest w takich przypadkach art. 115 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.
Art. 115 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych
1. Kto przywłaszcza sobie autorstwo albo wprowadza w błąd co do autorstwa całości lub części cudzego utworu albo artystycznego wykonania, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 3.
2. Tej samej karze podlega, kto rozpowszechnia bez podania nazwiska lub pseudonimu twórcy cudzy utwór w wersji oryginalnej albo w postaci opracowania, artystyczne wykonanie albo publicznie zniekształca taki utwór, artystyczne wykonanie, fonogram, wideogram lub nadanie.
Jeżeli masz problem prawny lub wątpliwości odnośnie do tego, czy umowa, którą chcesz zawrzeć, zabezpiecza Twój interes, zapytaj się siebie, czy stać Cię na działanie po omacku i w pod hasłem „Jakoś to będzie”. Cennik usług prawnych znajduje się na stronie głównej, w zakładce „Zakres usług”.
Materiał stanowi informację o wykonywaniu zawodu w rozumieniu art. 31 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego. Informacje przedstawione w artykule służą wyłącznie celom informacyjnym. Nie stanowią one opinii prawnej, ani porady prawnej. W przypadku potrzeby uzyskania wiążącej interpretacji lub indywidualnego wsparcia prawnego niezbędne jest przeanalizowanie przez osobę świadczącą usługi prawne stanu faktycznego danej sprawy.
